Proces-verbaal van zitting en dwingende bewijskracht

In een procedure is het van groot belang hoe de bewijslast is verdeeld; wie dient wat te bewijzen? En welke bewijskracht hebben de beschikbare bewijsmiddelen?

De verklaring van een partijgetuige heeft bijvoorbeeld in de regel weinig bewijskracht. Stukken die veel bewijskracht hebben, zijn een notariële akte en een proces-verbaal van een zitting. De inhoud daarvan wordt, behoudens tegenbewijs, als waarheid aangenomen. Dit wordt dwingende bewijskracht genoemd.

Maar wat nu als een proces-verbaal van een zitting 2,5 jaar nadien is opgemaakt? Is er dan nog steeds sprake van dwingende bewijskracht?

Op 23 december 2016 heeft de (advocaat-generaal van de) Hoge Raad deze vraag beantwoord. Wat speelde er? Op 28 mei 2010 heeft een kantonzitting plaatsgevonden bij gelegenheid waarvan partijen afspraken hebben gemaakt. De griffier heeft aantekeningen gemaakt van wat is besproken. Na 2,5 jaar, in november 2012, zijn op verzoek van een van de partijen de aantekeningen uitgewerkt in een proces-verbaal. Nu stelt de andere partij dat aan dit proces-verbaal geen dwingende bewijskracht toekomt omdat de rechter door het tijdsverloop niet meer kan vaststellen wat er precies is afgesproken. Het proces-verbaal zou slechts een interpretatie zijn van wat zich tijdens de zitting heeft afgespeeld.

Maar het grote tijdsverloop doet er niet toe. De omstandigheid dat het proces-verbaal lange tijd na de zitting is opgemaakt, doet niets af aan de dwingende bewijskracht. Er dient, behoudens tegenbewijs, uitgegaan te worden van de juistheid van hetgeen de rechter (en de griffier) heeft verklaard.

Bij voorkeur zal ter afsluiting van de zitting het proces-verbaal (voor)gelezen en ondertekend worden door partijen, maar in kantonzaken wordt meestal slechts op verzoek een proces-verbaal opgesteld. Wanneer er belangrijke zaken zijn besproken, is het dan ook verstandig om spoedig een afschrift van het proces-verbaal te verzoeken, zodat eventuele onjuistheden kunnen worden gesignaleerd.

Wilt u meer weten over het proces-verbaal van zitting en dwingende bewijskracht? Neem dan contact op met Mr. Jaap van Beijsterveldt.